Veel mensen nemen bijna dagelijks de auto, weer of geen weer. Regen, ijs, sneeuw en donkere omstandigheden kunnen je blikveld flink beperken. Met behulp van nanotechnologie (een nanocoating om precies te zijn) zou het zicht in deze situaties sterk verbeterd moeten kunnen worden…  Maar is dat echt zo? Weet nam de proef op de som.

In de natuur hebben diverse insecten en planten eigenschappen waardoor ze sterk water- en vuilafstotend zijn. De bekendste is waarschijnlijk het blad van de lotusbloem; water blijft er in druppeltjes op liggen en loopt er zeer gemakkelijk weer af. Dat staat bekend als het lotus-effect. Tegenwoordig zijn deze eigenschappen ook door te mensen na te maken, in de vorm van een speciale nanocoating, een heel dun laagje op de ruit. Wij gebruikten het product ‘NanocoatExpert’ om zo’n coating aan te brengen op de ruiten en spiegels van één van onze auto’s. De coating is hydrofoob (sterk waterafstotend). Door de microscopisch kleine nanodeeltjes verandert de coating het oppervlak van de ruit, zodat het contactoppervlak tussen de waterdruppel en de ruit wordt verkleind. Het druppeltje blijft daardoor als een soort balletje op de ruit liggen, het hecht er niet meer aan. Bij een onbehandelde ruit is er een groter contactoppervlak tussen de druppel en de ruit, waardoor de druppel zich beter hecht aan de ruit en zo het zicht belemmert. Het is een beetje te vergelijken met een voetbal; een opgepompte bal rolt gemakkelijker over het veld dan een zachte.

“Wanneer een waterdruppeltje van de ruit afrolt pikt het onderweg vuildeeltjes op. Zo houdt de coating zichzelf schoon.”

Er zijn twee soorten nanocoatings die het zicht verbeteren. De hydrofobe coating vergroot de contacthoek tussen de druppel en de ruit, waardoor water automatisch van de ruit afrolt. Een hydrofiele coating doet juist het tegengestelde, die verlaagt de contacthoek waardoor er een egaal, dun laagje ontstaat. Daar kun je dan gewoon doorheen kijken. De effecten van beide coatings staan hieronder afgebeeld.

Het lotuseffect van onze nanocaoting wordt gerealiseerd door nanodeeltjes van siliciumdioxide (SiO2). Deze deeltjes hebben een grootte van 10^9 meter (0,000001 millimeter). Siliciumdioxide kom je onder andere tegen in computerchips, glas en zand.

Niet alleen water, maar ook vuil hecht minder goed op de coating. Wanneer een waterdruppeltje van de ruit afrolt pikt het onderweg vuildeeltjes op. Zo houdt de coating zichzelf schoon. Die effecten, de mindere hechting van vuil en vocht, zie je ook wanneer de auto net in de wax is gezet. Het verschil met een nanocoating is echter dat de op wax of siliconen gebaseerde producten minder lang blijven zitten en goed water- en vuilafstotend zijn.

Tot zover de theorie. De grote vraag is natuurlijk, werkt het ook echt in de praktijk? Onze conclusie is niet helemaal eenduidig. Het resultaat verschilde namelijk per oppervlak; hoe meer het glas in de wind stond, hoe groter het effect van de coating. Alleen zwaartekracht was namelijk niet voldoende om de druppeltjes van het glas te laten lopen. Bij weinig tot geen (rij)wind was het effect niet zo groot. Zo merkten we bij de buitenspiegels nauwelijks verschil. Bij de voorruit was er wel een groot verschil waar te nemen. Als we harder dan 80 reden waren de ruitenwissers zelfs niet meer nodig tijdens een regenbui! Dat is ook wat we mochten verwachten op basis van deze filmpjes.

De achterruit van onze sedan waaide ook nét wat gemakkelijker droog. Nog een leuke bijkomstigheid; ijskrabben na een nacht vorst werd door de nanodeeltjes ineens gemakkelijker! Of de nanodeeltjes ook tegen verblinding werken hebben we niet helemaal kunnen inschatten.